Καραμανλής από το Tsinghua: Η Δύση εφαρμόζει «δύο μέτρα και δύο σταθμά»

Ο πρώην πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής άσκησε σκληρή κριτική στη δυτική εξωτερική πολιτική, καταλογίζοντάς της «δύο μέτρα και δύο σταθμά» απέναντι στην Τουρκία, η οποία, όπως είπε, προβάλλει αναθεωρητικές αξιώσεις έναντι της Ελλάδας, εξαπολύει διαρκώς απειλές πολέμου και διατηρεί παράνομα υπό κατοχή τμήμα της Κύπρου, ενώ τα περισσότερα δυτικά κράτη εξακολουθούν να την αντιμετωπίζουν ως «πολύτιμο εταίρο και σύμμαχο».

Ο Κώστας Καραμανλής μίλησε σε μεταπτυχιακούς φοιτητές του Πανεπιστημίου Tsinghua, στο πλαίσιο του προγράμματος Executive Master in Business Administration, με θέμα τη στρατηγική συνεργασία των δύο χωρών και την εμπειρία της COSCO. Αφορμή για την παρέμβασή του αποτέλεσε η συμπλήρωση 20 ετών από την υπογραφή της Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης Ελλάδας-Κίνας, το 2006, κατά τη διάρκεια της δικής του θητείας.

Στον χαιρετισμό του προς τους φοιτητές, ο πρώην πρωθυπουργός καλωσόρισε τα μέλη της αποστολής στην Ελλάδα, σημειώνοντας ότι η χώρα αποτελεί «αξιοσημείωτο παράδειγμα εποικοδομητικής συνεργασίας μεταξύ ευρωπαϊκών χωρών και Κίνας», ανοίγοντας παράλληλα τον δρόμο για συνεργασία και με άλλες ασιατικές χώρες. Όπως υπογράμμισε, η Ελλάδα λειτουργεί σήμερα ως κόμβος που συνδέει την Κίνα, την ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου και την Ευρώπη, με πολλαπλές υφιστάμενες και μελλοντικές επιχειρηματικές διασυνδέσεις στη ναυτιλία, την ενέργεια και τις επικοινωνίες. Ευχαρίστησε δε το Πανεπιστήμιο Tsinghua για την προώθηση τέτοιων πρωτοβουλιών, καθώς και τον Κινέζο πρέσβη στην Ελλάδα Φανγκ Τσιου (Fang Qiu), τον οποίο αποκάλεσε «προσωπικό μου φίλο», για τις προσπάθειές του να προωθήσει τη φιλία και τη συνεργασία των δύο χωρών.

«Δύο μέτρα και δύο σταθμά»

Στο επίκεντρο της κριτικής του τέθηκε η αντιπαράθεση ανάμεσα στη δυτική αντίδραση στη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και τη στάση απέναντι στην Άγκυρα. «Ενώ η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία καταδικάζεται, επιβάλλονται κυρώσεις και η αμυνόμενη πλευρά λαμβάνει κάθε μορφή στήριξης, τα παράλληλα δεινά της Κύπρου παραμένουν χωρίς αντιμετώπιση», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Ο πρώην πρωθυπουργός χαρακτήρισε τη ρωσική εισβολή «άδικη και παράνομη», ωστόσο υποστήριξε ότι η προγενέστερη πολιτική της συλλογικής Δύσης δεν ήταν «άμοιρη ευθυνών». Κατά την εκτίμησή του, η τακτική αυτή «υπονομεύει σοβαρά την αξιοπιστία όσων δηλώνουν υπέρμαχοι αξιών και αρχών, ενισχύοντας την υποψία ότι η στήριξη προς την Ουκρανία δεν υπαγορεύεται από αρχές, αλλά από γεωπολιτικές σκοπιμότητες». Η διαφορετική αντιμετώπιση διεθνών κρίσεων, σημείωσε, δημιουργεί ζήτημα συνέπειας και αξιοπιστίας για τη δυτική εξωτερική πολιτική και πλήττει την ηθική, πολιτική και νομική υπεροχή του δυτικού αφηγήματος.

Αναφερόμενος ειδικότερα στην Τουρκία, υπογράμμισε ότι προβάλλει αναθεωρητικές αξιώσεις έναντι της Ελλάδας, εξαπολύει διαρκώς απειλές πολέμου, καταφεύγει συχνά στη βία για την προώθηση των φιλοδοξιών της και κατέχει παράνομα τμήμα της Κύπρου, «εντούτοις η Άγκυρα εξακολουθεί να θεωρείται πολύτιμος εταίρος και σύμμαχος από τα περισσότερα δυτικά κράτη».

Πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική

Ο Κώστας Καραμανλής τάχθηκε υπέρ μιας σύνθετης και πολυδιάστατης ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, με σταθερό δυτικό προσανατολισμό, αλλά και με ανάπτυξη σχέσεων και συνεργασιών με διαφορετικούς διεθνείς εταίρους. Περιέγραψε τον σημερινό κόσμο ως ασταθή και πολυπολικό, που επιστρέφει στη realpolitik και στις σφαίρες επιρροής, με τη Δύση να διέρχεται φάση μετασχηματισμού και εσωτερικών διαφοροποιήσεων. «Το αναδυόμενο πολυπολικό σύστημα επιβάλλει την άσκηση μιας πιο σύνθετης και πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής», ανέφερε, προσθέτοντας ότι αυτή θα πρέπει να είναι απαλλαγμένη από τις «άκαμπτες διαχωριστικές γραμμές του παρελθόντος». «Ο σημερινός κόσμος έχει ανάγκη από λιγότερες διαχωριστικές γραμμές και περισσότερη κατανόηση και συνεργασία», τόνισε.

Σε ό,τι αφορά τις ΗΠΑ, υποστήριξε ότι η αλλαγή κυβέρνησης οδήγησε σε προσέγγιση με τη Ρωσία και σε πιέσεις προς την Ουκρανία για την αποδοχή ενός «επώδυνου συμβιβασμού», κίνηση που «άφησε τους Ευρωπαίους εμβρόντητους και χωρίς ουσιαστικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις για την ειρήνη». Για τη Μέση Ανατολή εκτίμησε ότι «ίσως για πρώτη φορά, κανένα ευρωπαϊκό κράτος δεν έχει ταχθεί στο πλευρό των ΗΠΑ», με το ευρωατλαντικό ρήγμα να εμφανίζεται βαθύτερο από ποτέ.

Αναφερόμενος στην Κίνα, υπογράμμισε ότι το Πεκίνο «υποστηρίζει σθεναρά την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας», ενώ η Ελλάδα στηρίζει σταθερά την αρχή της «μίας Κίνας».

20 χρόνια στρατηγικής συνεργασίας και η COSCO

Η ομιλία επικεντρώθηκε και στην αποτίμηση των 20 ετών της στρατηγικής συνεργασίας των δύο χωρών, την οποία χαρακτήρισε «πρωτοποριακή» και αμοιβαία ωφέλιμη. Όπως εξήγησε, μέχρι τότε οι πολιτικές επαφές ήταν σποραδικές και οι οικονομικοί δεσμοί πολύ περιορισμένοι· η σχέση αναπτύχθηκε γρήγορα επειδή συνέπεσαν δύο παράγοντες, οι περιστάσεις και το στρατηγικό όραμα. Η μετάβαση από τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας το 2004 στους Αγώνες του Πεκίνου το 2008 λειτούργησε ως «γέφυρα» των σχέσεων, με την Ελλάδα να παρέχει στην Κίνα τεχνική υποστήριξη και τεχνογνωσία. Το 2005 συγκροτήθηκε Κοινή Επιτροπή Συνεργασίας για τους Ολυμπιακούς Αγώνες και υπεγράφησαν συμφωνίες στους τομείς της ασφάλειας και της τεχνολογίας. Η συμφωνία του 2006 υπογράφηκε με τον τότε Κινέζο πρωθυπουργό Ουέν Τζιαμπάο (Wen Jiabao) και έθεσε τις βάσεις για τη μετατροπή της Ελλάδας σε κύρια πύλη εισόδου κινεζικών προϊόντων στην Ευρώπη.

Κεντρικό σημείο της συνεργασίας υπήρξε η επένδυση της COSCO στο λιμάνι του Πειραιά. Ο Κώστας Καραμανλής υποστήριξε ότι, παρά τον αρχικό σκεπτικισμό των διεθνών εταίρων, «κανένας άλλος αξιόπιστος διεθνής παράγοντας δεν είχε εκφράσει ενδιαφέρον για το λιμάνι του Πειραιά», σημειώνοντας ότι η σημερινή άνοδος του Πειραιά στην 25η θέση παγκοσμίως αποτελεί την καλύτερη απόδειξη της επιτυχίας εκείνης της επιλογής, την οποία άλλες ευρωπαϊκές χώρες θεώρησαν εκ των υστέρων ως «χαμένη ευκαιρία» για τις ίδιες.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στον ρόλο της ελληνικής ναυτιλίας: τα ελληνικά πλοία μεταφέρουν, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε ο ομιλητής, πάνω από το 60% των εισαγωγών αργού πετρελαίου της Κίνας και το 50% των συνολικών εξαγωγών της, ενώ οι Έλληνες πλοιοκτήτες παραμένουν οι σημαντικότεροι πελάτες των κινεζικών ναυπηγείων, έχοντας παραγγείλει άνω των 1.000 πλοίων από το 2000.

Ως πεδία περαιτέρω συνεργασίας των δύο χωρών ανέδειξε την εξαγωγή ποιοτικών αγροτικών προϊόντων, όπως το κρασί και το ελαιόλαδο, την ανάκαμψη του κινεζικού τουριστικού ρεύματος μετά την πανδημία και τις ακαδημαϊκές ανταλλαγές. Υπενθύμισε δε ότι η κυβέρνησή του, που εξελέγη το 2004, εστίαζε στην οικονομική διπλωματία με έμφαση στη ναυτιλία, το εμπόριο και τον τουρισμό, με φιλοδοξία η Ελλάδα να καταστεί στρατηγικός κόμβος στην ευρύτερη περιοχή, ενώ η ετοιμότητα για ιδιωτικοποίηση σημαντικών λιμένων ενίσχυσε την προσέγγιση με το Πεκίνο.