Τουρκία: Προφυλάκιση δύο δημοσιογράφων εν μέσω σκανδάλου ταμείων 17 δισ. δολ.

Δικαστήριο στην Τουρκία διέταξε την προφυλάκιση, εν αναμονή της δίκης τους, δύο δημοσιογράφων που κατηγορούνται για διασπορά παραπλανητικών πληροφοριών, στο πλαίσιο του σκανδάλου επενδυτικών ταμείων που πλήττει περίπου 455.000 μικρούς αποταμιευτές. Άλλοι δύο δημοσιογράφοι που προσήχθησαν στην ίδια υπόθεση αφέθηκαν ελεύθεροι υπό όρους.

Οι τέσσερις δημοσιογράφοι τέθηκαν υπό προσωρινή κράτηση την Παρασκευή από την τουρκική αστυνομία και προσήχθησαν εξαιτίας δημοσιευμάτων που άφηναν ερωτήματα για την εμπλοκή ανώτερων στελεχών του κυβερνώντος κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) στο σκάνδαλο.

Ποιοι προφυλακίστηκαν και ποιοι αφέθηκαν ελεύθεροι

Υπό προφυλάκιση τέθηκαν ο Μούσταφα Μπάλτζι (Mustafa Balci) της αντιπολιτευόμενης εφημερίδας Sozcu και ο Σάμπαν Σεβίντς (Şaban Sevinç) του διαδικτυακού ενημερωτικού τηλεοπτικού σταθμού Bizim. Οι δύο δημοσιογράφοι δημοσιοποίησαν μέσω X φωτογραφία που άφηνε να εννοηθεί σχέση μεταξύ του εκπροσώπου του AKP Εμέρ Τσελίκ (Emre Çelik) και ενός από τους βασικούς υπόπτους της υπόθεσης, ο οποίος συνδέεται με επενδυτικό ταμείο.

Ελεύθεροι υπό όρους αφέθηκαν αντίθετα οι Ισμαήλ Σάιμαζ (İsmail Saymaz) και Μουράτ Αγκιρέλ (Murat Ağırel), επίσης της Sozcu. Σε βάρος τους έχει κατατεθεί μήνυση και αγωγή από τον υπουργό Εμπορίου, εξαιτίας ρεπορτάζ που έθετε ερωτήματα για ενδεχόμενες ευθύνες του στο σκάνδαλο.

Το σκάνδαλο των 131 ταμείων

Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται η απόφαση της τουρκικής επιτροπής ελέγχου κεφαλαιαγοράς (SPK) να θέσει υπό εκκαθάριση επτά εταιρείες που διαχειρίζονταν 131 επενδυτικά ταμεία. Σύμφωνα με τον τουρκικό Τύπο, οι «τοξικοί» πόροι τους υπολογίζεται ότι αγγίζουν τα 17 δισεκατομμύρια δολάρια, με περίπου 455.000 μικρούς αποταμιευτές να πλήττονται από το σκάνδαλο.

Στην τουρκική πολιτική σκακιέρα επικρατεί αναταραχή τις τελευταίες εβδομάδες εξαιτίας της υπόθεσης. Η αντιπολίτευση και τμήματα των ΜΜΕ κατηγορούν προσωπικότητες της εξουσίας για παράνομο πλουτισμό, ενώ ανώτερο στέλεχος του AKP έχει ήδη αναγκαστεί να παραιτηθεί.

Πολιτική ένταση και μηνύσεις

Το Yeni Parti («Νέο Κόμμα») κατηγόρησε ονομαστικά την Πέμπτη δύο υπουργούς για κατάχρηση, εντείνοντας την πίεση στον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Ο υπουργός Εμπορίου Εμέρ Μπόλατ (Ömer Bolat) και η υπουργός Οικογένειας Μαχινούρ Έζντεμιρ Γκεκτάς (Mahinur Özdemir Göktaş) απέρριψαν τις κατηγορίες.

Ο ίδιος ο Μπόλατ κατέθεσε την Πέμπτη μήνυση και αγωγή εναντίον άλλων δύο δημοσιογράφων, της Sozcu και της εφημερίδας Cumhuriyet, οι οποίοι κατηγορούνται επίσης για διασπορά παραπλανητικών πληροφοριών. Η υπουργός Οικογένειας ανακοίνωσε μέσω X ότι θα καταθέσει μηνύσεις για ψευδείς κατηγορίες σε βάρος της και απείλησε τα μέσα ενημέρωσης που «διασπείρουν αυτές τις συκοφαντίες», επιχειρηματολογώντας ότι «η ελευθερία του Τύπου δεν (μπορεί να) χρησιμοποιείται σαν ασπίδα εκστρατείας δυσφήμισης».

Ο γενικός γραμματέας του AKP Έγιουπ Καντίρ Ινάν (Eyüp Kadir İnan) εξεμάνη μιλώντας στο ιδιωτικό τηλεοπτικό δίκτυο NTV: «Είμαστε αντιμέτωποι με δίχτυ ψεμάτων, με εκστρατεία δυσφήμισης που επιτίθεται στην κυβέρνησή μας». Προειδοποίησε ακόμη ότι «δεν θα επιτρέψουμε το κόμμα μας και η κυβέρνησή μας να γίνουν στόχος, είτε από το Γενί, ή από τους δημοσιογράφους που πληρώνει για να ενεργούν σαν φερέφωνά του», διαμηνύοντας ότι ο ηγέτης της αντιπολιτευόμενης παράταξης Οζγκιούρ Εζέλ (Özgür Özel) και οι σύμμαχοί του θα «πληρώσουν» για «τα ψέματα και τις συκοφαντίες».

Τι απαντά ο υπουργός Δικαιοσύνης

Ο υπουργός Δικαιοσύνης Άκιν Γκιουρλέκ (Akin Gürlek) δήλωσε σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Sabah ότι 141 πρόσωπα και 73 νομικές οντότητες κατέγραψαν κέρδη-ρεκόρ στο πλαίσιο της υπόθεσης. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι εισαγγελείς πλέον αξιώνουν τα ποσά αυτά να κατατεθούν σε «λογαριασμό οικειοθελούς αποκατάστασης» και να αναδιανεμηθούν στα θύματα.

Ο Γκιουρλέκ ξεκαθάρισε ωστόσο ότι η επιστροφή των χρημάτων δεν συνεπάγεται απαραίτητα πως τα πρόσωπα που αφορά η έρευνα δεν θα αντιμετωπίσουν διώξεις. Το κυβερνών κόμμα αναμένεται προσεχώς να παρουσιάσει σχέδιο νόμου που θα προβλέπει τη διαδικασία αποζημίωσης των πληγέντων αποταμιευτών.