«Οπλίτης-Πολίτης» και «Ενεργός Εθελοντική Εφεδρεία»: τι παρουσίασε ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ στην Πράγα

Ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας, στρατηγός Δημήτριος Χούπης (Dimitrios Houpis), παρουσίασε το μοντέλο του «Οπλίτη-Πολίτη» και την «Ενεργό Εθελοντική Εφεδρεία», στο πλαίσιο των αλλαγών που προωθούνται για τη στρατιωτική θητεία μέσω της «Ατζέντας 2030».

Η τοποθέτηση του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ έγινε στη 3η Σύνοδο Άμυνας της Πράγας (IISS Prague Defence Summit), διοργάνωση του Διεθνούς Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών (IISS), που πραγματοποιείται από την Τετάρτη 16 έως την Παρασκευή 18 Σεπτεμβρίου. Στη σύνοδο, σύμφωνα με ανακοίνωση του ΓΕΕΘΑ, συμμετείχαν 250 κυβερνητικοί και στρατιωτικοί αξιωματούχοι, εκπρόσωποι της αμυντικής βιομηχανίας, αναλυτές και εκπρόσωποι Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης από την ευρωατλαντική κοινότητα και πέραν αυτής, με αντικείμενο τις σύγχρονες προκλήσεις και τις προοπτικές ανάπτυξης των ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων.

Στην ενότητα για την ευρωπαϊκή κινητοποίηση

Ο στρατηγός Χούπης τοποθετήθηκε στην 3η θεματική ενότητα της συνόδου, με τίτλο «Rethinking Military Mobilisation in Europe» (Επανεξετάζοντας τη στρατιωτική κινητοποίηση στην Ευρώπη). Κατά την ομιλία του αναφέρθηκε στην ανάγκη επανεξέτασης του τρόπου με τον οποίο η Ευρώπη προσεγγίζει τη στρατιωτική κινητοποίηση και την επιστράτευση, υπό το πρίσμα των σύγχρονων απειλών και των τεχνολογικών εξελίξεων, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ανάπτυξη πιο ευέλικτων και ανθεκτικών Ενόπλων Δυνάμεων.

Όπως υπογράμμισε, η Ευρώπη βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σημείο καμπής για την ασφάλειά της, καθώς οι παραδοχές που διαμόρφωσαν τη δομή των ευρωπαϊκών Ενόπλων Δυνάμεων τις τελευταίες τρεις δεκαετίες τίθενται πλέον υπό δοκιμασία. Η επιστροφή του πολέμου υψηλής έντασης, σε συνδυασμό με τις τεχνολογικές εξελίξεις, επιβάλλει μια «θεμελιώδη επανεκτίμηση» του τρόπου με τον οποίο τα ευρωπαϊκά κράτη κινητοποιούν και διατηρούν τις στρατιωτικές τους δυνατότητες.

Ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ τόνισε ότι το ζήτημα δεν αφορά αποκλειστικά τις Ένοπλες Δυνάμεις, αλλά συγκεκριμένες θεσμικές επιλογές και επενδύσεις σε υποδομές, οι οποίες θα κρίνουν κατά πόσον οι ευρωπαϊκές χώρες μπορούν να διαθέτουν αξιόπιστη αποτρεπτική ικανότητα και να υποστηρίζουν επιχειρήσεις για «μήνες, χρόνια και όχι εβδομάδες, εφόσον αυτό απαιτηθεί». Επίσης, προέκρινε μια ολιστική προσέγγιση που συνδέει την άμυνα με την κοινωνία και τη συνεργασία πολιτικού και στρατιωτικού τομέα.

Τα διδάγματα και οι προκλήσεις

Αναφερόμενος στα διδάγματα των τελευταίων τεσσάρων ετών, ο στρατηγός Χούπης σημείωσε ότι τα παραδοσιακά μοντέλα στρατολόγησης δυσκολεύονται να προσαρμοστούν στις σύγχρονες επιχειρησιακές απαιτήσεις. Παράλληλα, η εξάρτηση των στρατιωτικών δυνάμεων από μη στρατιωτικές υποδομές δημιουργεί ευπάθειες στον κυβερνοχώρο και στον πληροφοριακό τομέα. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, «οι συγκεκριμένες προκλήσεις δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο με αμιγώς στρατιωτικές λύσεις».

Τί σημαίνει ο «Οπλίτης-Πολίτης»

Το μοντέλο του «Οπλίτη-Πολίτη» και η «Ενεργός Εθελοντική Εφεδρεία» εντάσσονται στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης της στρατιωτικής θητείας, όπως προωθείται μέσω της «Ατζέντας 2030».

Όπως περιγράφηκε στην ομιλία, επιδιώκεται ένα συστηματικότερο μοντέλο κινητοποίησης, με αξιοποίηση της εξειδικευμένης τεχνογνωσίας των πρώην στρατευσίμων και δομημένη συμμετοχή των πολιτών. Επιπλέον, προβλέπονται πιλοτικές δράσεις για τη συμμετοχή γυναικών σε συγκεκριμένους τομείς εξειδίκευσης.

Η παρουσίαση των δύο νέων μοντέλων από τον Αρχηγό ΓΕΕΘΑ σε διεθνή αμυντική σύνοδο εντάσσεται στο ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο της αναζήτησης πιο ευέλικτων και ανθεκτικών δομών κινητοποίησης, σε μια συγκυρία κατά την οποία, όπως επισήμανε, οι ευρωπαϊκές χώρες καλούνται να διασφαλίσουν αξιόπιστη αποτρεπτική ικανότητα και τη δυνατότητα παρατεταμένης υποστήριξης επιχειρήσεων.