Ξεκινά η 81η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ με ανοιχτά μέτωπα σε Ιράν και Ουκρανία

Η Νέα Υόρκη γίνεται από τη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου το επίκεντρο της παγκόσμιας διπλωματίας, καθώς στην έδρα του ΟΗΕ ξεκινά η 81η Σύνοδος της Γενικής Συνέλευσης, με τη συμμετοχή αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων από όλο τον κόσμο. Η καθιερωμένη «εβδομάδα υψηλού επιπέδου» βρίσκεται και φέτος στο σταυρόνημα των διεθνών εξελίξεων, σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών αντιπαραθέσεων.

Η φετινή συνάντηση πραγματοποιείται σε ένα διεθνές περιβάλλον με ανοιχτά μέτωπα και συνεχιζόμενους πολέμους, με τις κρίσεις στο Ιράν, στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή να βρίσκονται στο επίκεντρο του διπλωματικού ενδιαφέροντος. Η παρουσία τόσο πολλών ηγετών στην πόλη, παράλληλα με τις επίσημες ομιλίες στη Γενική Συνέλευση, μετατρέπει τις ημέρες της Συνόδου σε πυκνό δίκτυο διμερών επαφών, συναντήσεων και ανεπίσημων επαφών στο περιθώριο.

Ποιοι θα βρίσκονται στη Νέα Υόρκη

Μεταξύ των ηγετών που θα παρευρεθούν στη Σύνοδο είναι ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι (Volodymyr Zelensky), ενώ σύμφωνα με πληροφορίες στη Νέα Υόρκη θα βρίσκονται επίσης ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας Σεργκέι Λαβρόφ (Sergei Lavrov) και ο πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν (Masoud Pezeshkian).

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον συγκεντρώνει η παρουσία του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος αναμένεται να μιλήσει στο βήμα της Γενικής Συνέλευσης το πρωί της Τρίτης 22 Σεπτεμβρίου. Σύμφωνα με την καθιερωμένη σειρά των ομιλητών, πρώτη τοποθετείται η Βραζιλία και ακολουθούν οι Ηνωμένες Πολιτείες, ως η χώρα που φιλοξενεί την έδρα του Οργανισμού.

Το αμερικανικό πρόγραμμα στη Νέα Υόρκη περιλαμβάνει, σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, και σειρά διμερών συναντήσεων. Ο Τραμπ θα συναντηθεί με τον Βρετανό πρωθυπουργό και με την πρωθυπουργό της Ιαπωνίας Σανάε Τακαΐτσι (Sanae Takaichi), ενώ θα έχει και συνάντηση με τους ηγέτες των έξι κρατών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου — τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κατάρ, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και το Ομάν.

Ο Αμερικανός πρόεδρος θα παραθέσει επίσης δεξίωση για τους ηγέτες που βρίσκονται στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της οποίας είναι προγραμματισμένη σύντομη συνάντηση με την υπηρεσιακή πρόεδρο της Βενεζουέλας Ντέλσι Ροδρίγκες (Delcy Rodríguez).

Όσον αφορά την ουκρανική πλευρά, το Κίεβο επιδιώκει να διατηρήσει τον πόλεμο με τη Ρωσία ψηλά στη διεθνή ατζέντα και τις προσπάθειες για διπλωματική διέξοδο στο επίκεντρο της συζήτησης. Ο Ζελένσκι αναμένεται να αξιοποιήσει την αυτοπροσώπη παρουσία του για σειρά διμερών επαφών και για την προβολή των ουκρανικών θέσεων σχετικά με την ασφάλεια και την πορεία του πολέμου.

Η θεματολογία και η αποχαιρετιστήρια Σύνοδος του Γκουτέρες

Η 81η Σύνοδος διεξάγεται υπό την προεδρία του Χαλιλούρ Ραχμάν από το Μπανγκλαντές και φέρει τον τίτλο «Αποκαθιστώντας την εμπιστοσύνη, διαχειριζόμενοι τον μετασχηματισμό: Ένας ΟΗΕ που αποδίδει για όλους». Οι ομιλίες των ηγετών θα ξεκινήσουν την Τρίτη 22 Σεπτεμβρίου και θα ολοκληρωθούν τη Δευτέρα 28 Σεπτεμβρίου.

Στην ατζέντα βρίσκονται οι μεγάλες διεθνείς κρίσεις, με αιχμή το Ιράν και τη Μέση Ανατολή, τον πόλεμο στην Ουκρανία, το Παλαιστινιακό και το Σουδάν. Παράλληλα, η συζήτηση εκτείνεται σε διεθνή ζητήματα όπως η κλιματική αλλαγή, η διακυβέρνηση της τεχνητής νοημοσύνης, η ετοιμότητα απέναντι σε πιθανή πανδημία, καθώς και η συζήτηση για το μέλλον και τη μεταρρύθμιση των Ηνωμένων Εθνών.

Η φετινή Γενική Συνέλευση έχει πρόσθετο βάρος καθώς αποτελεί την τελευταία κατά τη θητεία του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες (António Guterres). Ο Γκουτέρες αποχωρεί από τη θέση του στο τέλος του 2026, ενώ η διαδικασία επιλογής του διαδόχου του βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη, γεγονός που προσθέτει μια ιδιαίτερη διάσταση στο διπλωματικό σκέλος της Συνόδου.

Έτσι, εκτός από το βήμα της Γενικής Συνέλευσης και τις επίσημες ομιλίες, το ενδιαφέρον θα στραφεί και στα περιθώρια της εβδομάδας: στις διμερείς συναντήσεις, στις επαφές για τη διαδικασία διαδοχής στη Γενική Γραμματεία και στις προσπάθειες των διαφόρων πλευρών να προωθήσουν τις θέσεις τους σε ένα διεθνές σύστημα που καλείται να διαχειριστεί ταυτόχρονα πολέμους, κρίσεις και παγκόσμιες προκλήσεις.