Ενεργειακός λογαριασμός-βόμβα για Ελλάδα και Ευρώπη: τι προβλέπουν οι αγορές

Ενεργειακός συναγερμός έχει σημανθεί στην Ευρώπη μετά την επίθεση των Χούθι σε πετρελαιαγωγό της Σαουδικής Αραβίας που μεταφέρει αργό από τα ανατολικά της χώρας προς την Ερυθρά Θάλασσα. Το νέο μέτωπο σύγκρουσης Χούθι–Σαουδικής Αραβίας στη Μέση Ανατολή, που ξεκίνησε στα τέλη Φεβρουαρίου, πιέζει τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, με άμεσες επιπτώσεις στον ενεργειακό λογαριασμό νοικοκυριών και επιχειρήσεων στην Ελλάδα και στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Ο αγωγός, μέσω του οποίου γίνονταν οι εξαγωγές του σαουδαραβικού πετρελαίου μετά το «κλείσιμο» των Στενών του Ορμούζ, υπέστη ζημιές από την επίθεση και έχει επαναλειτουργήσει μόνο μερικώς. Οι φόβοι για σχεδόν πλήρη διακοπή των εξαγωγών πετρελαίου από τη Σαουδική Αραβία, τη μεγαλύτερη παραγωγό χώρα της Μέσης Ανατολής, μετριάστηκαν μετά τις πληροφορίες ότι θα αρχίσει άμεσα η μερική επαναλειτουργία του αγωγού και ότι ορισμένες εξαγωγές προς χώρες της Ασίας θα γίνονται μέσω του Ομάν.

Τιμές-ρεκόρ σε πετρέλαιο και αέριο

Η επίθεση στον αγωγό αποτέλεσε τον καταλύτη για να εκτοξευτούν οι τιμές στην ενεργειακή αγορά. Η τιμή του μπρεντ έφτασε κοντά στα 110 δολάρια ανά βαρέλι, ενώ η ευρωπαϊκή τιμή του φυσικού αερίου (TTF) ξεπέρασε τα 80 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Στα τέλη της εβδομάδας οι τιμές υποχώρησαν σε περίπου 102 δολάρια ανά βαρέλι και 77 ευρώ ανά MWh αντίστοιχα, ωστόσο παραμένουν σε πολύ υψηλότερα επίπεδα σε σχέση με την αρχή του 2026.

Πιο συγκεκριμένα, σε σχέση με την αρχή του έτους, οι τιμές του πετρελαίου έχουν αυξηθεί κατά 70% και εκείνες του φυσικού αερίου κατά 180%. Πρόκειται για μεταβολές που μεταφέρονται ευθέως στο κόστος ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις σε όλη την ήπειρο.

Η κρίση δεν περιορίζεται στο μέτωπο Χούθι–Σαουδικής Αραβίας. Συντελεστές της έντονης αναταραχής στις αγορές ενέργειας είναι και η σύγκρουση των ΗΠΑ με το Ιράν, οι επιθέσεις της Ουκρανίας σε ρωσικές υποδομές, καθώς και ο αποκλεισμός των εξαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου από το Κατάρ, το οποίο αντιστοιχεί στο 20% των παγκόσμιων εξαγωγών LNG και παραμένει μπλοκαρισμένος, καθώς δεν υπάρχει δυνατότητα παράκαμψης του Ορμούζ.

90 δισ. ευρώ επιπλέον κόστος για την ΕΕ

Την έκταση του κόστους για την Ευρώπη περιέγραψε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν (Ursula von der Leyen), σύμφωνα με την οποία η ΕΕ έχει επιβαρυνθεί με 90 δισεκατομμύρια ευρώ επιπλέον κόστος εισαγωγών ορυκτών καυσίμων από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου, για την ίδια ακριβώς ποσότητα ενέργειας.

Η αύξηση αυτή αντανακλάται άμεσα στον ενεργειακό λογαριασμό νοικοκυριών και επιχειρήσεων σε Ελλάδα και Ευρώπη, εν μέσω της κρίσης που έχει προκαλέσει το νέο πολεμικό μέτωπο στη Μέση Ανατολή.

Οι προβλέψεις των αγορών

Το ερώτημα για το πόσο θα διαρκέσει η ενεργειακή κρίση είναι πολύ δύσκολο να απαντηθεί, εν μέσω της αβεβαιότητας για το πώς θα λήξει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή. Οι προθεσμιακές αγορές, πάντως, προβλέπουν σταδιακή αποκλιμάκωση στο πετρέλαιο: οι τιμές αναμένεται να μειωθούν κάτω από τα 100 δολάρια ανά βαρέλι για τις παραδόσεις τον Δεκέμβριο και να συνεχίσουν να υποχωρούν σταδιακά κοντά στα 90 δολάρια τον Μάρτιο του 2027. Πιο αισθητή μείωση προβλέπεται από τον επόμενο Ιούλιο, στα 82,5 δολάρια. Συνολικά, ωστόσο, οι τιμές αναμένεται να παραμείνουν πολύ υψηλότερες σε ετήσια βάση.

Για το φυσικό αέριο, οι προβλέψεις των αγορών είναι πιο ζοφερές, καθώς η τιμή του TTF εκτιμάται ότι θα παραμείνει σε υψηλά επίπεδα, διατηρώντας την πίεση στον ενεργειακό λογαριασμό των Ευρωπαίων καταναλωτών για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.